วันนี้ (8 พฤษภาคม 2569) นายวันฉัตร สุวรรณกิตติ รองเลขาธิการสภาพัฒนาการเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ ได้ให้การต้อนรับคณะอาจารย์ หลักสูตรรัฐประศาสนศาสตรบัณฑิต สาขาวิชารัฐประศาสนศาสตร์ คณะมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์ มหาวิทยาลัยขอนแก่น ในโอกาสเข้าศึกษาดูงานและแลกเปลี่ยนเรียนรู้ เพื่อเสริมสร้างองค์ความรู้และประสบการณ์ด้านการวิเคราะห์นโยบายสาธารณะ ตลอดจนกระบวนการขับเคลื่อนยุทธศาสตร์ชาติและแผนพัฒนาเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติสู่การปฏิบัติ ณ ห้องประชุมสุนทร หงส์ลดารมภ์ อาคาร 1 ชั้น 3 สศช.
ในการนี้ นายวันฉัตรฯ ได้บรรยายพิเศษในหัวข้อ “การวางแผนยุทธศาสตร์ชาติและความก้าวหน้าในการจัดทำแผนพัฒนาเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ ฉบับที่ 14” โดยถ่ายทอดแนวคิดด้านนโยบายสาธารณะ การวิเคราะห์สภาพแวดล้อมและโจทย์การพัฒนา ตลอดจนการประยุกต์ใช้ข้อมูล งานวิจัย และองค์ความรู้ในการกำหนดนโยบายสาธารณะอย่างเป็นระบบ เพื่อรองรับการเปลี่ยนแปลงของบริบทโลกในอนาคต
รองเลขาธิการฯ ได้กล่าวถึงแนวทางการนำวงจร PDCA (Plan – Do – Check – Act) มาประยุกต์ใช้ในการขับเคลื่อนยุทธศาสตร์ชาติและการบริหารนโยบายสาธารณะ โดยเน้นย้ำว่า การวางแผน (Plan) ถือเป็นจุดเริ่มต้นสำคัญของการดำเนินงานเชิงนโยบาย ขณะที่กระบวนการติดตามและประเมินผล (Check) จำเป็นต้องมุ่งเน้น “ผลลัพธ์” มากกว่าการดำเนินงานเชิงเอกสาร เพื่อให้สามารถนำข้อมูลไปสู่การปรับปรุงและพัฒนา (Act) ได้อย่างตรงจุดและมีประสิทธิภาพ
นอกจากนี้ ยังได้อธิบายพัฒนาการของระบบแผนระดับชาติของประเทศไทย ซึ่งประกอบด้วย แผนระดับที่ 1 คือ ยุทธศาสตร์ชาติระยะ 20 ปี เพื่อกำหนดทิศทางการพัฒนาประเทศในภาพรวม แผนระดับที่ 2 ได้แก่ แผนแม่บทภายใต้ยุทธศาสตร์ชาติ แผนการปฏิรูปประเทศ แผนพัฒนาเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ และแผนนโยบายและแผนระดับชาติว่าด้วยความมั่นคงแห่งชาติ ซึ่งมุ่งเชื่อมโยงมิติการพัฒนาเศรษฐกิจ สังคม และการมีส่วนร่วมของประชาชน และแผนระดับที่ 3 ซึ่งเป็นแผนปฏิบัติราชการและแผนระดับพื้นที่ ที่ต้องสามารถถ่ายทอดเป้าหมายและผลสัมฤทธิ์กลับไปตอบโจทย์ยุทธศาสตร์ชาติได้อย่างเป็นรูปธรรม
พร้อมกันนี้ ได้สะท้อนถึงความสำคัญของการบูรณาการแผนและการลดความซ้ำซ้อนของแผนแม่บทภายใต้ยุทธศาสตร์ชาติ เพื่อให้หน่วยงานสามารถขับเคลื่อนงานได้อย่างมีประสิทธิภาพ โดยได้ยกตัวอย่างการปรับกลุ่มแผนแม่บทให้เหลือ 23 ประเด็นสำคัญ เพื่อมุ่งสู่เป้าหมายการพัฒนาที่ชัดเจนและสามารถปฏิบัติได้จริง
รองเลขาธิการฯ ยังได้แลกเปลี่ยนมุมมองเกี่ยวกับความท้าทายสำคัญของประเทศไทย ทั้งด้านโครงสร้างประชากร สังคมสูงวัย ความผันผวนทางเศรษฐกิจโลก ความขัดแย้งทางภูมิรัฐศาสตร์ การเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศ และการเปลี่ยนผ่านทางเทคโนโลยีและปัญญาประดิษฐ์ (AI) ซึ่งส่งผลต่อทิศทางการพัฒนาประเทศในระยะต่อไป รวมถึงได้เน้นย้ำความสำคัญของการทำงานเชิงพื้นที่ ที่ต้องอาศัยความร่วมมือจากทุกภาคส่วน ทั้งภาครัฐ ภาคเอกชน ภาคประชาสังคม และสถาบันการศึกษา เพื่อร่วมกันกำหนดโจทย์และขับเคลื่อนการพัฒนาให้สอดคล้องกับบริบทของพื้นที่อย่างแท้จริง
ภายหลังการบรรยาย คณะศึกษาดูงานได้ร่วมแลกเปลี่ยนความคิดเห็นและซักถามประเด็นด้านการวิเคราะห์นโยบาย การจัดทำยุทธศาสตร์ และการขับเคลื่อนแผนระดับชาติสู่การปฏิบัติ ก่อนเข้าเยี่ยมชมพิพิธภัณฑ์สุริยานุวัตรเพื่อการพัฒนาประเทศ ณ อาคารสุริยานุวัตร เพื่อศึกษาแนวคิดและพัฒนาการด้านเศรษฐกิจและสังคมของประเทศไทยในมิติต่าง ๆ ต่อไป
ข่าว : เมฐติญา วงษ์ภักดีภาพ : เมฐติญา วงษ์ภักดี/ กวินนา แสยงบาป
